Kültür Şoku

Kişinin kendi özelliğine bağlı olarak, Au Pair sistemi bazıları için oldukça yararlı olurken, bazıları için yararsız olabilir. Yabancı bir kültürde, iyi bilinmeyen bir lisanla, yabancı bir aile yanında yaşamak tıpta fenomenan denilen bir kültür şokunu beraberinde getirebilir. Size ait bir kültürü, gelenek ve görenekleri, yemek ve yaşam tarzını, sevdiklerinizi, ailenizi, arkadaş ve dostlarınızı geride bırakıp, tamamen yabancı bir kültüre ve yaşam tarzına alışmak zorunda kalmak, çok zor olacaktır. Ancak kültür şokunun geçici olduğunu ve herkesin yaşadığını düşünerek, başarınız için mücadele etmeyi öğrenmelisiniz.

Kültür Şoku Evreleri

1. EVRE: GÖZLEM
İlk evre, ortalama 2-3 gün sürer. Yeni bir yer, yeni bir ortam ve farklı yaşam tarzlarını gözlemleme heyecan vericidir. Sıkılacak ve düşünecek zaman olmadığı için karamsarlık yoktur. Yeni tanıştığı aile bireyleri ile arası çok iyidir. Aile kendisine o kadar iyi davranmaktadır ki, kendini çok şanslı hisseder. Ancak bazen hayal kırıklığı yaşamak da mümkündür. Ailenin evi aupairin hayal ettiğinden çok küçük veya çok büyük olabilir. Ev çok dağınık ve temiz değildir. Evin etrafında hiç bir şey olmayabilir, evin bulunduğu semt ıssız ve çok sakin bir yer olabilir. Bunlar ilk evrede gözlemden daha çok, endişeye yol açabilir.

2. EVRE: ENDİŞE
İlk günlerin heyecanı geçince, Aupair İngiltere'ye neden geldiğini, bu garip yerde ne aradığını kendi kendine sorar ve geldiğine pişman olur. Ailesini, arkadaşlarını ve sevdiklerini hatırlar, herşeyi bırakıp Türkiye'ye geri dönme planları yapar. Ya da, aileyi değiştirmek ister. Türkiye'deki sevdiklerini düşününce, İngiltere'de yalnızlığın verdiği sıkıntıyla odasına kapanır ve çoğunlukla ağlar. Bazıları bu evrede, İngiltere'ye gitmesine neden olanlara kızar, bazıları ailesini ve sevdiklerini telefonla arar ve seslerini duydukça uzun uzun ağlar. Ortalama 3 ay süren bu evre gerçekten çok önemlidir. Aupair eğer geri dönme hatası yapmaz ise, başarılı bir Aupair olma şansı çok yüksektir.

3. EVRE: KABULLENME
Bu evre, Aupair'in geri dönme tarihine 2-4 hafta kalana kadar sürer. Aupair artık İngiltere'ye alışmıştır. Çok sayıda arkadaşı vardır. Yeni dostlar edinmiştir. İngilizcesini hızla ilerletmektedir. Sanki, doğma büyüme İngiltere'deymiş gibi hisseder kendini. Bu evre, Aupair'in en verimli evresidir.

4. EVRE: DÖNÜŞ KORKUSU
Aupair'în dönüşüne 2-4 hafta kadar bir zaman kalmıştır. İçinde geri dönme korkusu vardır. Alışkın olduğu bu yeni yerleri, edindiği arkadaşlıkları, dostlarını ve İngiliz ailesini bırakıp geri dönmek, Türkiye'de iş bulma zorlukları, ekonomik kriz vb etkenler kültür şokunu tersine işletir. Aupair'in kendi anavatanı olan Türkiye'ye dönüşünde, Türkiye'ye yeniden uyumu da bir başka kültür şoku olacaktır.

Kültür şokunda değişik evreler vardır. Ancak İngiltere'deki ilk bir kaç gün, çok iyi gecer. Yeni bir yer görme heyecanı, bir kaç gün sonra sona erdiğinde yerini belirsizlik ve yalnızlık alır. Bu evre, ortalama 3 ay kadar sürer. Türkiye'de onlarca yakın arkadaşı olan bir Aupair kendini İngiltere'deki ilk ayında çok yalnız hisseder. Alışkanlıklarından vaz geçmek ve yeni alışkanlıklara başlamak zorundadır. Örneğin, Türkiye'de çok yediği yemeği özler, İngiltere'deki değişik tat ve yemek alışkanlıkları ilk bir ayda kilo kaybına yol açabilir. Bu süre boyunca Aupair'in Türkiye'ye geri dönmemesi çok önemlidir. Israrla kendisi kalmaya devam etmeli, ailesi ve arkadaşları geri dönmemesi için destek vermelidir.

İlk bir kaç aydan sonra kabullenme evresi başlar. Kendini, Türkiye'ye geri dönüp insanlara mahcup etmek istemez. Bu yüzden istemeden de olsa İngiltere'de kalmaya devam eder. Bu arada, bol bol İngiltere'ye gelmesine neden olan kişilere (örneğin acentasına) veryansın eder. Yeni arkadaşlıklara başlar. Bu evre ortalama 1-2 ay sürer.

Şimdi Aupair, yaklaşık 3-4 aydır İngiltere'dedir. Ancak Kültür Şoku geçmeye başlamıştır bile. Artık eylemlerinden ve İngiltere'de bulunmaktan zevk almaya başlamıştır. Kendi kendine ilk bir kaç haftada Türkiye'ye geri dönmediği için şükreder. Artık İngilizce'yi daha iyi konuşabiliyordur. Kaldığı aile, kendisine çok yabancıydı ve onlardan belki de ilk zamanlar nefret etmekteydi, şimdi onlara haksızlık yaptığını, aslında iyi insanlar olduklarını düşünmeye başlar. Yeni arkadaşları onlara yeni ve unutulmaz anılar veriyor, yeni dostluklar kazanıyor, artık Kültür Şokunu tamamen olmasa da büyük ölçüde yenmiş durumda.

İlk 6 ay geçti bile. Kendisi artık deneyimli bir Aupair. Yeni gelen çömezlere karşı bilgisini göstermenin zamanı. Her ne kadar herşeyi iyi bilmese de ne farkeder. Yeni gelen kendisinden de bilgisiz olduğu için bilgiçlik yapmanın tam zamanı.

İlk 9 ay bitti. Sanki kendisi hep İngiltere'de doğmuş büyümüş gibi. Çevresindeki insanları sanki yıllardır tanıyor, herkes ona çok tanıdık gelmeye başlıyor. Ne de olsa artık oralı sayılır.

2 yıl ne çabuk bitti. Şimdi çok büyük bir korku var içinde... Türkiye'ye geri dönme zamanı ve orada ne yapacağını bilemiyor. Ya buradaki arkadaşlıkları ne olacak... Oysa nasıl da sevmeye başlamıştı buraları. Daha İngilizceyi bile tam öğrenemedi... Ailesine ve sevdiklerine kavuşmak iyi güzel de ya sonra ne olacak...

Kim bilir belki de Turist olarak geri gelir buralara... Özlemle anar geçmişini... Her şey ne kadar güzeldi ama nedense hiç kötü anı hatırlamıyor bile. Günlüğüne bir göz atıyor, ilk günlerine geri dönüyor ve utanarak gülümsüyor, iyi ki ilk günlerin bunalımıyla geri dönmemiş Türkiye'ye... Yoksa bu 2 yılda tanıdığı onlarca dosttan ve şimdi iyice geliştirdiği İngilizceden mahrum olacaktı.

Aupair'in kültür şokunu yenmesinde Türkiye'deki ailesine ve sevdiklerine büyük görevler düşer. Özlem ve vatan hasreti çeken Aupair'e yardımcı olunmalı, geri dönme gibi bir hata yapmaması için kendisine manevi destek verilmelidir.